Iedereen kent wel de term 'Steenkolenengels' bij een vertaling Engels. Tenenkrommende Engelse zinnen die op een of andere manier letterlijk vertaald zijn vanuit het Engels en de context van de hele zin als onderdeel van een verhaal compleet missen. Naast het nu alweer beroemde voorbeeld van de Tempo-team reclame zijn er nog legio voorbeelden van dit soort vertalingsfouten, die even jammer als hilarisch zijn. In dit artikel is te lezen dat ook het vertalen van en naar het Engels een grotere kunst is dan men in eerste instantie zou denken. Inzicht in dit soort valkuilen is daarom enorm handig om dat te voorkomen. ‘ This time I see it through the fingers'. De zin die blijft hangen bij de bewuste Tempo-team reclame. Een mooi staaltje reclame, maar ook vooral een mooi voorbeeld van het zogeheten ‘steenkolenengels'. Ondanks dat heel veel mensen zichzelf toch de capaciteit toedichten dat men vloeiend Engels kan in woord en geschrift (zijn vertaalbureau's dan overbodig?), worden er nog heel veel pijnlijke fouten gemaakt. Een klein overzicht:

" This college goes over ramps". In plaats van dat dit college over hellingen ging, ging het over rampen. Joop den Uyl, voormalig premier, heeft zich menig keer laten ontvallen dat we een natie zijn van begrafenisondernemers ("a nation of undertakers"). Dat hij eigenlijk bedoelde dat we een ‘volk van ondernemers' zijn kwam niet helemaal over. Dries van Agt vond dat hij zijn ‘mannetje' wel stond: ‘I can stand my little man'. Mensen die erg ‘concrete' willen worden. Leuk dat beton. Leuk, die zogeheten valse vrienden. Het levert allemaal wel heel veel humor op, soms bewust zoals "Unox, the worst operating system", soms onbewust "You have to screw up the number". Allemaal vertaalfouten die even hilarisch als pijnlijk kunnen zijn, vaak niet zonder dramatische gevolgen.

Een boek vertaalfouten

Dat deze vertaalfouten van de vorige alinea slechts het topje van de ijsberg zijn, wordt duidelijk met het boek van Paul Brians, emeritus professor Engels aan de Washington State University. Getiteld ‘Common Errors in English Usage', wordt er een overzicht gegeven van veelgemaakte fouten in het Engels. Opvallend is hierbij dat het er ontzettend veel zijn, fouten waar de auteur zich verder ook aan ergert, vooral omdat ze zoveel gemaakt worden. In een interview met Voice of America geeft hij het voorbeeld van ‘I could care less' als verkeerde toepassing van de oorspronkelijk ironische uitdrukking ‘I couldn't care less' als tenenkrommend Engels. Dit komt volgens Brians doordat men de ironie van de oorspronkelijke uitdrukking niet doorziet, waardoor men het woord not vergeet. Als topper geeft de hoogleraar aan ‘at all', wat in zijn ogen teveel als stopwoordje wordt gebruikt, wat de betekenis van het woord onderuit haalt.

Onbewust rotzooit men dus heel erg met taal, zelfs sommige native speakers hebben er soms nog moeite mee. Hoe vaak vragen wij niet aan iemand anders of een bepaald woord met een d, een t of een dt wordt geschreven? Hoe snel maken wij ook niet een fout als oud-premier den Uyl, met een lijst van een klein honderdtal valse vrienden in ons achterhoofd?

Schrikbarend is echter hoe snel deze vertaalfouten worden gemaakt en wat de gevolgen daarvan kunnen zijn. Koppig als we zijn, denken we vaak dat we zelf heel goed kunnen vertalen (‘dat vertaalbureau is echt niet nodig'), terwijl we ondertussen toch een (of zelfs meerdere) kleine taalblooper maken. Klein slippertje, soms met dramatische gevolgen.

Daarom: Schoenmaker, blijf bij je leest. Laat de vertalers Nederlands Engels van Vertaalbureau Perfect dat ook doen, zodat u niet aangekeken hoeft te worden op pijnlijke vergissingen.

Gerelateerde blogs

9 juli 2019
WordPress bezit meer dan 50% van het CMS-marktaandeel. Wist jij dat meer dan 30% van de 10 miljoen populairste websites gebruik maakt van het CMS-systeem van WordPress. Het is nog steeds het populairste CMS-systeem voor de ervaren- en onervaren...
28 mei 2019
Kwaliteit is één van de belangrijkste factoren tijdens het vertalen van jouw documenten. Goedkoop is duurkoop en kan je op de langere termijn meer kosten dan je vooraf voor ogen had. Eén van onze sterke punten is dat wij altijd voor de hoogst...